İcra ve İflas Hukuku

İcra ve iflas hukuku, alacaklının devlet gücüyle alacağına kavuşmasını ve borçlunun bu süreçteki haklarını düzenler. Takip yolları kısa ve kesin sürelere bağlıdır; bir itirazın ya da şikâyetin günü geçtiğinde telafisi çoğu zaman mümkün olmaz. Bu nedenle hem alacaklı hem borçlu için doğru takip yolunun seçilmesi ve sürelerin izlenmesi belirleyicidir. Yozgat'ta alacaklılara ve borçlulara icra takibi ve icra hukukundan doğan davalarda destek veriyorum.

Destek verdiğim konular

• İlamsız (genel haciz yoluyla) icra takipleri
• Kambiyo senetlerine (çek, senet, poliçe) özgü haciz yoluyla takip
• İlamlı takipler ve mahkeme kararlarının icrası
• Ödeme emrine itiraz, borca ve imzaya itiraz
• İtirazın iptali ve itirazın kaldırılması davaları
• Menfi tespit ve istirdat davaları
• Haciz, satış ve sıra cetveli işlemleri; haczedilmezlik şikâyetleri
• İhtiyati haciz talepleri
• İflas ve konkordato süreçleri

Süreç nasıl işler?

Alacaklı açısından. Alacağın dayandığı belgeye göre takip yolu seçilir: elinde mahkeme kararı olan alacaklı ilamlı takip, çek veya senet sahibi kambiyo takibi, diğer alacaklar için ise genel haciz yoluyla ilamsız takip başlatabilir. Borçlu itiraz ederse takip durur; alacaklı itirazın iptali davası açabilir ya da elinde kanunda sayılan belgeler varsa icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını isteyebilir.

Borçlu açısından. Ödeme emri tebliğ edildiğinde borcun tamamına ya da bir kısmına, imzaya veya takibin dayanağına karşı itiraz süresi hemen işlemeye başlar. Süre içinde itiraz edilmezse takip kesinleşir ve haciz aşamasına geçilebilir. Haksız bir takip söz konusuysa menfi tespit, ödenmiş bir borç için ise istirdat davası gündeme gelir.

1. İlk görüşme: Alacağın ya da borcun dayanağını ve dosyanın durumunu dinliyorum.
2. Belge ve dosya incelemesi: Takip yolu, süreler ve olası itirazlar belirlenir.
3. Takip veya itiraz: Takip başlatılır ya da süresinde itiraz ve şikâyet yapılır.
4. Dava aşaması: Gerekirse itirazın iptali, itirazın kaldırılması veya menfi tespit davası yürütülür.
5. Tahsil: Haciz, satış ve paraların dağıtımı takip edilir.

Bilinmesi gereken temel noktalar

• İtiraz süreleri kısadır: Ödeme emrine itiraz süresi birkaç günle sınırlıdır ve takip yoluna göre değişir; kambiyo senetlerine özgü takipte borca ve imzaya itiraz süresi daha da kısadır. İcra memurunun işlemlerine karşı şikâyet de kısa bir süre içinde yapılmalıdır.
• İtirazdan sonra: Borçlu itiraz ederse alacaklı, itirazın tebliğinden sonra kanunda öngörülen süreler içinde genel mahkemede itirazın iptali davası açabilir ya da kanunda sayılan belgelerin varlığı hâlinde icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını isteyebilir.
• İcra inkâr tazminatı: Haksız çıkan itiraz veya takip, koşulları varsa karşı taraf lehine icra inkâr ya da kötüniyet tazminatına yol açabilir.
• İhtiyati haciz: Vadesi gelmiş ve rehinle güvence altına alınmamış bir para alacağı için, borçlunun malları kaçırma ihtimaline karşı takip öncesinde ya da sırasında ihtiyati haciz istenebilir.
• Haczedilmezlik: Borçlunun ve ailesinin geçimi için zorunlu bazı mallar ile ücret ve maaşın belirli bir kısmı haczedilemez; bu sınırların aşılması şikâyetle ileri sürülür.
• Arabuluculuk: Konusu bir miktar paranın ödenmesi olan ticari uyuşmazlıklarda, itirazın iptali davasından önce arabulucuya başvurmak dava şartı olabilir.
• Konkordato: Borçlarını vadesinde ödeyemeyen ya da ödeyememe tehlikesi altında bulunan borçlu, alacaklılarıyla yapılandırma için mahkemeden konkordato isteyebilir; süreç kapsamlı bir finansal hazırlık gerektirir.

Görüşmeye gelirken

• Alacağın dayanağı belgeler (sözleşme, fatura, çek, senet, mahkeme kararı)
• Varsa icra dosyası numarası ve tebliğ edilen ödeme emri
• Ödeme ve yazışma kayıtları
• Borçlu ya da alacaklıya ilişkin bilinen malvarlığı bilgileri

Ödeme emri aldıysanız, itiraz süresinin kısa olduğunu göz önünde bulundurarak vakit kaybetmeden görüşmeniz önemlidir.